Kiedy człowiek próbuje wyobrazić sobie dziwne stworzenia, sięga zwykle po fikcję – mityczne chimery, smoki, potwory z filmów science fiction. Tymczasem wystarczy rozejrzeć się po Ziemi, by zobaczyć istoty, które wcale nie potrzebują ludzkiej wyobraźni, żeby szokować. Natura nie boi się eksperymentów. W Ameryce Południowej żyje mrównik workowaty, którego długi język chowa się jak sprężyna i służy do polowania na termity. W Australii spotykamy dziobaka – ssaka, który składa jaja, ma dziób kaczki i ogon bobra, a do tego wytwarza jad. Już samo to zestawienie cech pokazuje, jak elastyczne potrafi być życie.
Pod wodą, gdzie logika się kończy
Największe osobliwości kryją się w głębinach. W ciemnych otchłaniach pływa ryba o przezroczystej głowie, w której widać oczy obracające się w górę niczym teleskopy. Jeszcze niżej unoszą się potwory z latarkami – latarniki i inne drapieżniki świecące bioluminescencją, żeby zwabić ofiary. Gdyby je zobaczyć nagle, można by pomyśleć, że wyszły wprost z koszmaru albo że są to zgoła jakieś mutanty! A jednak dla nich to codzienność – dowód, że życie znajdzie sposób nawet tam, gdzie nie dociera światło.
Cuda maleńkości
Nie wszystkie dziwne istoty są groźne czy ogromne. Mysikrólik, najmniejszy ptak Europy, waży tyle co kilka kostek cukru. Złota korona na jego głowie sprawia, że wygląda jak bajkowy król w miniaturze. Jest nieustannie w ruchu, żyje krótko, ale intensywnie – dziwny nie przez wygląd, lecz przez swoje tempo życia. Pokazuje, że niezwykłość nie zawsze kryje się w deformacjach czy potwornej sylwetce, lecz w sposobie bycia.
Najdziwniejszy z dziwnych
A jednak najdziwniejszym zwierzęciem pozostaje człowiek. To my, wyposażeni w złożoną samoświadomość, potrafimy pisać opowieści o innych gatunkach, rozważać kwestię: czy UFO istnieje, wymyślać bogów, budować miasta i niszczyć całe ekosystemy. Żaden inny gatunek nie stawia sobie pytań o sens życia, nie maluje obrazów ani nie konstruuje rakiet. W tym tkwi nasza dziwność – czasem fascynująca, czasem przerażająca.
| Zwierzę | Gromada | Występowanie | Cechy szczególne |
|---|---|---|---|
| Dziobak | Ssaki | Australia | Ssak składający jaja; dziób przypominający kaczy; samce mają jadowite ostrogi |
| Ambystoma meksykańska (formy larwalne) | Płazy | Meksyk | Utrzymuje cechy larwalne przez całe życie; wyjątkowa zdolność regeneracji |
| Żabnica | Ryby | Głębie oceaniczne | Bioluminescencyjna „przynęta” na głowie do wabienia ofiar |
| Ptak sekretarz | Ptaki | Afryka | Długie nogi; poluje na węże kopnięciami |
| Kameleon | Gady | Afryka, Madagaskar | Zmiana barwy ciała; niezależne ruchy oczu; długi lepki język |
| Krab kokosowy | Bezkręgowce (skorupiaki) | Wyspy Oceanu Spokojnego | Największy lądowy stawonóg; potrafi wspinać się na drzewa i rozłupywać kokosy |
| Saiga | Ssaki | Azja Środkowa | Miękki, bulwiasty nos filtrujący kurz i regulujący temperaturę |
| Kiwi | Ptaki | Nowa Zelandia | Nielotny ptak; składa ogromne jaja względem masy ciała |
| Wstężnica | Bezkręgowce (wstężnice) | Europa | Może osiągać ponad 50 metrów długości |
| Żółw matamata | Gady | Ameryka Południowa | Spłaszczona, „liściasta” głowa; doskonały kamuflaż w wodach bagiennych |
Patrząc na aksolotle, dziobaki czy ryby z przezroczystymi głowami, śmiejemy się lub dziwimy. Ale gdy spojrzymy w lustro, zobaczymy stworzenie, które wyłamuje się ze wszystkich naturalnych reguł.
Swoją drogą – poznaj też najpiękniejsze zwierzęta świata!
