Bluszczyk kurdybanek — skąd nazwa od skór zwierząt, jakie ma magiczne i lecznicze zastosowanie?
Zielone, nerkowate lub sercowate liście z ząbkowanymi brzegami, pokryte delikatnym meszkiem, i drobne fioletowe lub niebieskawe kwiaty w kątach liści. Zapach? Intensywny, aromatyczny, nieco gorzki i miętowy. Roślina płożąca się po ziemi, przypominająca bluszcz. I właśnie stąd jej polska nazwa: bluszczyk kurdybanek.
Skąd się wzięła nazwa „bluszczyk kurdybanek”?
1. „Bluszczyk” — bo przypomina bluszcz
Roślina ma płożące pędy, które zakorzeniają się w ziemi, podobne do bluszczu. Stąd „bluszczyk”, zdrobnienie od „bluszcz”.
2. „Kurdybanek” — od kurdybanu, ozdobnej skóry
Kurdyban to garbowana skóra zwierzęca, barwiona i zdobiona tłoczeniami, złoceniami lub malowidłami, używana dawniej na obicia ścian, mebli czy oprawy ksiąg. Najczęściej robiono go ze skór kóz, cieląt lub owiec. Nazwa rośliny pochodzi stąd, że jej błyszczące, jakby wytłaczane liście przypominają wzory na kurdybanie lub motywy roślinne zdobiące taką skórę.
3. Związek ze zwierzętami?
Nazwa bezpośrednio odnosi się do skór zwierząt używanych do produkcji kurdybanu, co nadaje roślinie „dostojne” imię.
Jakie miało niegdyś zastosowanie magiczne?
W ludowych wierzeniach bluszczyk kurdybanek uznawany był za roślinę magiczną, chroniącą przed duchami, złymi siłami i czarownicami. Stosowano go w rytuałach ochronnych, a także przeciw naroślom i wrzodom na zasadzie magii analogicznej – ze względu na jego płożący wzrost. Był świętą rośliną Słowian.
Jakie ma obecnie zastosowanie lekarskie?
Dziś bluszczyk kurdybanek ceniony jest w ziołolecznictwie za właściwości przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze. Pomaga na dolegliwości układu oddechowego, trawiennego i moczowego. Zewnętrznie łagodzi problemy skórne jak egzema, trądzik czy rany.
Podsumowanie — co ma bluszcz do skóry?
Wszystko. Roślina przypominająca bluszcz, nazwana od ozdobnej skóry zwierzęcej, ma bogatą historię magiczną jako ochrona przed złem, a dziś służy jako zioło lecznicze na wiele dolegliwości.
To jeden z najpiękniejszych przykładów, jak ludowa nazwa oddaje wygląd rośliny, a za dawnymi wierzeniami kryje się praktyczne zastosowanie w medycynie.
Poczytaj również o kozieradce i żurawinie – innych „zwierzęcych” roślinach. A herbanimalium dopiero się rozwija!
