Najkrócej: pterozaury (potocznie „pterodaktyle”) były zróżnicowaną grupą i jadły różne rzeczy, zależnie od gatunku, środowiska i kształtu pyska. Niektóre były rybożerne, inne owadożerne, jeszcze inne polowały na drobne kręgowce. Nie ma zatem jednego słusznego „menu pterodaktyla”.
Skąd wiemy, czym się posilały?
1. Budowa pyska i zębów
Badacze patrzą na kształt czaszki, długość dzioba, wielkość i układ zębów.
To działa podobnie jak u współczesnych zwierząt:
• długie, cienkie zęby jak grzebień sugerują łapanie ryb,
• krótsze, masywniejsze zęby wskazują na kręgowce lub twardą zdobycz,
• całkowity brak zębów – często specjalizację w połykaniu małych zwierząt, owadów albo zbieraniu miękkiego pokarmu.
2. Skamieniałe treści żołądkowe
Sporadycznie znajdujemy pterozaury z zachowanymi resztkami pożywienia w obrębie klatki piersiowej.
To absolutny skarb: pozwala zajrzeć im „do brzucha”.
3. Analiza koprolitów (skamieniałych odchodów)
Kiedy udaje się je powiązać z pterozaurem, widać w nich fragmenty ryb, skorupiaków, drobnych kości lub chityny owadów.
4. Ślady na kościach innych zwierząt
Czasem na szczątkach ryb lub małych gadów widać charakterystyczne ślady zębów, pasujące do szczęki konkretnych pterozaurów.
5. Środowisko, w którym żyły
Jeśli dany gatunek występował głównie przy lagunach, plażach czy deltach rzek, prawdopodobnie polował na ryby. Gatunki lądowe częściej jadły owady i małe kręgowce.
A co konkretnie jadły poszczególne typy?
Pterodactylus i pokrewne
Małe, z ostrymi ząbkami – prawdopodobnie drobne ryby, owady, małe kręgowce.
Nie były ogromnymi drapieżnikami, raczej zwinne „łapacze”.
Rhamphorhynchus
Zęby jak włóczki, hakowate – typowy rybożerca.
Znaleziono osobniki z rybami w żołądku.
Pteranodon
Bezzębny, żył nad morzem, często znajdowany z resztkami ryb i amonitów w okolicy.
Prawdopodobnie złowił zdobycz w locie, podobnie jak współczesny ptak fregata.
Azdharchidae (olbrzymy jak choćby Quetzalcoatlus)
Tu jest ciekawie: wbrew popkulturze raczej nie łowiły ryb. Coraz więcej dowodów wskazuje, że chwytały małe zwierzęta na lądzie: jaszczurki, młode dinozaury, gryzoniopodobne stawonogi.
Trochę jak bociany, tylko jednak nieco bardziej przerażające.
Zobacz, co jadły inne wymarły gady – co jadły dinozaury, np. co jadły tyranozaury.
